Skip to content
Opens in a new window

[1] Ni i sigira domuni na ni fagama dɔ ye, min bɛ i ɲa kɔrɔ, i yɛrɛ kɔrɔsi o ra kosɛbɛ.

[2] Ni i ye mɔgɔ ye min nogo ka bon, o tuma muru la i kan na dɛ!

[3] I kana ɲabɔ a ta domuni dimanw fɛ, sabu mɔgɔnɛgɛdomuni lo.

[4] I kana i yɛrɛ sɛgɛ ko i bɛ kɛ naforotigi ye; o bɔ i ta miiriya ra!

[5] A dan ye i ɲa ye la naforo kan dɔrɔn, o y’a sɔrɔ a tununa, sabu sigiya t’a ra, a bɛ kamanw don a yɛrɛ ra, ka wuri i ko bɔn, ka taga san fɛ.

[6] I kana sɔn ka mɔgɔ tɛgɛgbɛlɛn ta domuni domu, i kana ɲabɔ a ta domuni dimanw fɛ;

[7] sabu mɔgɔ dɔ lo, ni a ka wari o wari bɔ, a bɛ o bɛɛ jate mina a yɛrɛ kɔnɔ; a b’a fɔ i ma ko: «A domu! A min!» K’a sɔrɔ o kuma tɛ bɔra a jusukun na.

[8] A laban, i ka to min o min domu, i bɛna o fɔɔnɔ; i ka kumadiman minw fɔ a ye, o bɛɛ kɛra gbansan ye fana.

[9] I kana kuma ka don mɔgɔ hakirintan toro ra, sabu a bɛna i ta hakiritigiyakumaw mafiyɛnya.

[10] Kabakuru min blara kabini fɔlɔfɔlɔ ka yɔrɔw dan sigi, i kana o bɔ a nɔ ra, i kana don feritaw ta foro ra;

[11] sabu baraka bɛ o ta hakɛbɔbaga ra, ale le bɛna lɔ ni o kunko ye ka i kɛrɛ.

[12] I sɔbɛ don karan na ni i jusu bɛɛ ye, i toro malɔ ka lɔnniyakumaw lamɛn.

[13] I kana den tanga korori ma; ni i k’a koro ni bisan ye, a tɛ sa.

[14] Ni i b’a koro ni bisan ye, i b’a nin le kisira saya ma.

[15] Ne dencɛ, ni hakiritigiya bɛ ele jusu ra, o bɛna ne fana jusu diya.

[16] Ni kumaɲumanw ka bɔ i da ra, o le bɛna ne jusu ɲagari kosɛbɛ.

[17] I kana ɲabɔ jurumunkɛbagaw fɛ, nka Matigi Ala ɲasiran le ye kɛ i jusu ra lon bɛɛ;

[18] ni o kɛra, i bɛna labankoɲuman sɔrɔ, i jigi fana tɛna tigɛ.

[19] Ne dencɛ, ele kɔni ye ne lamɛn ka kɛ hakiritigi ye, ka i hakiri bla siraɲuman kan.

[20] I kana kɛ ni dɔrɔtɔw ye, walama minw bɛ o ta kɛ sogobadomu ye;

[21] sabu dɔrɔtɔw, ani domunibakɛbagaw laban ye fagantanya ye. O bɛ to o sunɔgɔ le ra, fɔ ka na o kannaderege bɛɛ ban ka o bla fanikolondon na.

[22] I facɛ lamɛn, sabu ale le ka i woro, i kana i bamuso fana dɔgɔya hali ni a kɔrɔra.

[23] Can san, i kana a fiyeere, hakiritigiya, ani ladiri, ani faamuri san.

[24] Mɔgɔ terennin facɛ kɔni bɛ ɲagari yɛrɛ le, mɔgɔ min ka den hakiriman woro, o bɛ ninsɔndiya le.

[25] A to i facɛ ni i bamuso ye ninsɔndiya; i bamuso ka i woro, a to a ye ɲagari.

[26] Ne dencɛ, i yɛrɛ di ne ma, ne ta kumaw kanu, k’a sira tagama;

[27] sabu jatɔmuso ye dingadun le ye, muso yaalabaga ye kɔlɔn le ye, min kɔnɔ gbɛndɛnin lo.

[28] A bɛ dogo ka cɛw kɔnɔ i ko benkannikɛbaga; cɛ minw bɛ o ta musow janfa, a bɛ olugu caya cɛw cɛ ra.

[29] Jɔn le bɛ «yooyi» fɔ? Jɔn le bɛ «waayi» fɔ? Jɔn le bɛ kɛrɛ ra tuma bɛɛ? Jɔn le bɛ jusukasikumaw fɔ tuma bɛɛ? O bɛ jɔn le bugɔ gbansan k’a mandimi tuma bɛɛ? Jɔn ɲadenw wulennin lo tuma bɛɛ?

[30] Minw bɛ to duvɛnminyɔrɔ ra ka mɛɛn, olugu lo; minw bɛ to ka duvɛn suguya caman ɲagami k’a min, olugu lo.

[31] I kana duvɛn ɲa wulencogo flɛ ka ɲabɔ a fɛ dɛ! I kana a kangatɔ ni a manamanatɔ flɛ fiyɛ kɔnɔ ka ɲabɔ a fɛ dɛ! A kɔni jigi ka di mɔgɔ kan na,

[32] nka a laban, a bɛ i kin i ko sa, a bɛ i sɔgɔ i ko fɔnfɔnnin.

[33] O tuma i ɲa bɛ to ka minimini, i bɛ fɛn wɛrɛw ye, i ta miiriya bɛ i bla kumakunntanfɔ ra.

[34] I bɛ kɛ i ko mɔgɔ min lanin bɛ kɔgɔji cɛ ma, i ko mɔgɔ min lanin bɛ kurunba fifatɔ ta fanisiribere san fɛ.

[35] I b’a fɔ ko: «O bɛ ne bugɔra, nka a tɛ digira ne ra, o bɛ ne bugɔra ni bisan ye, nka a tɛ ne dimina! Ne bɛna se ka wuri tuma juman le dɛ, janko ka dɔ wɛrɛ min tuun?»

Proverbs — Chapters